ข่าวสารและกิจกรรม

"ลูก","บุตรหลาน","ลูกบุญธรรม" เป็น ผู้รับประโยชน์ 

โดยเฉพาะกรณีที่ต้องการส่งต่อเงินให้ลูกในอนาคต แต่หากลูกยังเป็น ผู้เยาว์ (เด็ก) คำถามที่ตามมาคือ เด็กสามารถเป็นผู้รับประโยชน์ได้หรือไม่? ใครจะเป็นคนรับเงินแทน และเงินประกันชีวิตจะถูกจัดการอย่างไร?

FutureCareTH สรุปให้เข้าใจง่ายว่า การเป็นผู้เยาว์ไม่ได้ทำให้เด็กหมดสิทธิเป็นผู้รับประโยชน์ แต่การรับและจัดการเงินแทนเด็กอาจมีขั้นตอนเพิ่มเติม จึงควรวางแผนตั้งแต่การทำกรมธรรม์

เด็กสามารถเป็นผู้รับประโยชน์ประกันชีวิตได้ไหม?

โดยหลัก สามารถระบุบุตรหรือเด็กเป็นผู้รับประโยชน์ได้ หากเป็นไปตามเงื่อนไขของกรมธรรม์

แบบและข้อความกรมธรรม์ประกันชีวิตที่ คปภ. เผยแพร่ระบุว่า ผู้เอาประกันภัยสามารถระบุผู้รับประโยชน์ได้ และเมื่อผู้เอาประกันภัยเสียชีวิต บริษัทจะจ่ายผลประโยชน์ตามข้อกำหนดของกรมธรรม์ให้แก่ผู้รับประโยชน์ที่ระบุไว้

ดังนั้น การที่ลูกยังเป็นเด็ก ไม่ได้หมายความว่าจะไม่สามารถระบุชื่อเป็นผู้รับประโยชน์ได้

แต่ประเด็นสำคัญอยู่ที่ “ใครจะเป็นผู้ดำเนินการรับและจัดการเงินแทนเด็ก”

หากผู้รับประโยชน์เป็นเด็ก เงินใครเป็นคนจัดการ?

เมื่อผู้รับประโยชน์เป็นผู้เยาว์ การดำเนินการเกี่ยวกับเงินหรือเอกสารต่าง ๆ อาจต้องดำเนินการผ่าน ผู้แทนโดยชอบธรรม/ผู้ปกครองตามกฎหมาย และเป็นไปตามขั้นตอนที่บริษัทประกันภัยกำหนด

จึงไม่ควรเข้าใจว่า พ่อหรือแม่สามารถนำเงินของเด็กไปใช้ได้ตามใจ เพียงเพราะเป็นผู้ปกครอง

หลักคิดสำคัญคือ เงินดังกล่าวเป็นสิทธิของผู้รับประโยชน์ที่เป็นเด็ก การจัดการเงินจึงควรคำนึงถึงประโยชน์ของเด็กเป็นหลัก และในกรณีที่กฎหมายกำหนดให้ต้องได้รับอนุญาตจากศาลหรือมีขั้นตอนเฉพาะ ควรดำเนินการให้ถูกต้อง

ตัวอย่าง

สมมติคุณพ่อทำประกันชีวิตทุน 2,000,000 บาท และระบุลูกอายุ 10 ปีเป็นผู้รับประโยชน์ 100%

หากคุณพ่อเสียชีวิต บริษัทจะพิจารณาจ่ายผลประโยชน์ตามกรมธรรม์ให้แก่ลูก แต่เนื่องจากลูกยังเป็นผู้เยาว์ การดำเนินการรับเงินและเอกสารจะต้องผ่านผู้มีอำนาจตามกฎหมายและขั้นตอนของบริษัท

ดังนั้น ก่อนทำประกันควรสอบถามบริษัทว่า กรณีผู้รับประโยชน์เป็นผู้เยาว์ ต้องใช้เอกสารอะไร ใครสามารถดำเนินการแทน และมีขั้นตอนเพิ่มเติมหรือไม่

ผู้รับประโยชน์เป็นเด็ก กับผู้รับประโยชน์เป็นผู้ใหญ่ ต่างกันอย่างไร?

จึงเห็นได้ว่า สิทธิในการรับเงิน กับ ความสามารถในการจัดการเงินด้วยตนเอง เป็นคนละเรื่องกัน

ควรระบุผู้รับประโยชน์เป็นเด็กคนเดียวหรือหลายคน?

ไม่มีคำตอบเดียวที่เหมาะกับทุกครอบครัว

ระบุลูกคนเดียว 100%
เหมาะกับผู้ที่ต้องการส่งต่อผลประโยชน์ทั้งหมดให้ลูกคนเดียว แต่ควรพิจารณาล่วงหน้าว่า หากเด็กยังเล็ก การจัดการเงินจะดำเนินการอย่างไร

ระบุลูกหลายคน
สามารถวางแผนแบ่งสัดส่วน เช่น ลูกคนที่ 1 = 50% และลูกคนที่ 2 = 50% ตามเงื่อนไขกรมธรรม์

ระบุคู่สมรสและบุตรร่วมกัน
เป็นอีกแนวทางหนึ่งที่บางครอบครัวเลือกใช้ โดยควรพิจารณาวัตถุประสงค์ของเงิน เช่น ค่าเลี้ยงดู การศึกษาบุตร หรือค่าใช้จ่ายของครอบครัว

FutureCareTH แนะนำว่าไม่ควรดูเพียงว่า “ใครได้รับเงินมากที่สุด” แต่ควรมองว่า “เงินก้อนนี้มีวัตถุประสงค์อะไร และใครควรเป็นผู้ได้รับประโยชน์เพื่อให้บรรลุเป้าหมายนั้น”

5 คำถามที่พบบ่อยเรื่องเด็กเป็นผู้รับประโยชน์ประกันชีวิต

1. ลูกอายุไม่ถึง 20 ปี เป็นผู้รับประโยชน์ประกันชีวิตได้ไหม?

โดยหลักสามารถระบุเด็กเป็นผู้รับประโยชน์ได้ตามเงื่อนไขกรมธรรม์ การเป็นผู้เยาว์ไม่ได้หมายความว่าไม่มีสิทธิรับผลประโยชน์ แต่ขั้นตอนการรับและจัดการเงินจะต้องดำเนินการผ่านผู้มีอำนาจตามกฎหมายตามกรณี

2. ถ้าลูกเป็นผู้รับประโยชน์ ใครรับเงินแทนเด็ก?

โดยทั่วไปต้องพิจารณาว่าใครเป็น ผู้แทนโดยชอบธรรม และปฏิบัติตามขั้นตอนของบริษัทประกันภัย หากมีกรณีที่กฎหมายกำหนดให้ต้องขออนุญาตศาล ก็ต้องดำเนินการตามขั้นตอนนั้น ไม่ควรถือว่าพ่อหรือแม่มีสิทธินำเงินของเด็กไปใช้ได้โดยอัตโนมัติ

3. พ่อแม่สามารถใช้เงินประกันชีวิตที่ลูกได้รับแทนได้ไหม?

ควรแยก “การรับเงินแทนเด็ก” กับ “การนำเงินของเด็กไปใช้” ออกจากกัน การเป็นผู้ปกครองไม่ได้หมายความว่าจะสามารถนำทรัพย์สินของผู้เยาว์ไปใช้เพื่อวัตถุประสงค์ใดก็ได้ จึงควรตรวจสอบข้อจำกัดทางกฎหมายและขั้นตอนที่เกี่ยวข้องก่อนใช้เงิน

4. ควรให้ลูกเป็นผู้รับประโยชน์ 100% หรือแบ่งให้คู่สมรสด้วย?

ขึ้นอยู่กับเป้าหมายของแต่ละครอบครัว หากต้องการเน้นเงินสำหรับอนาคตของลูก อาจให้น้ำหนักกับบุตรมากกว่า แต่หากต้องการให้คู่สมรสมีเงินสำหรับดูแลครอบครัวในช่วงเปลี่ยนผ่าน การแบ่งสัดส่วนระหว่างคู่สมรสกับบุตรก็เป็นอีกทางเลือกหนึ่ง

ไม่มีสูตรที่ดีที่สุดสำหรับทุกคน ควรเปรียบเทียบความต้องการ ภาระครอบครัว และวัตถุประสงค์ของเงินประกันก่อนกำหนดสัดส่วน

5. ถ้าลูกเป็นผู้รับประโยชน์หลายคน ต้องแบ่งเงินอย่างไร?

สามารถกำหนดสัดส่วนตามเงื่อนไขของกรมธรรม์ เช่น ลูกคนที่ 1 = 50% และลูกคนที่ 2 = 50% หรือกำหนดสัดส่วนอื่นที่รวมกันเป็น 100% ทั้งนี้ควรตรวจสอบข้อความในกรมธรรม์ให้ชัดเจน โดยเฉพาะกรณีผู้รับประโยชน์รายใดเสียชีวิตก่อนผู้เอาประกันภัย เพราะกรมธรรม์มาตรฐานมีหลักเกณฑ์เฉพาะในการจัดสรรส่วนของผู้รับประโยชน์ที่เสียชีวิต

สรุป ผู้รับประโยชน์เป็นผู้เยาว์ เงินจะจัดการอย่างไร?

แนวทางปฏิบัติของบริษัทประกันภัยมาให้เคลียร์ๆ แล้วครับ ????

1. กฎหมายมองอย่างไร? ใครเป็นคนรับเงินแทนเด็ก?

ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ผู้เยาว์ยังไม่สามารถทำนิติกรรมหรือรับเงินจำนวนมากได้ด้วยตัวเอง

เมื่อเกิดเหตุต้องจ่ายเงินสินไหมมรณกรรม บริษัทประกันภัยจะจ่ายเงินให้กับ "ผู้ปกครองตามกฎหมาย" (บิดาหรือมารดาที่ยังมีชีวิตอยู่ หรือผู้ใช้อำนาจปกครองตามสั่งศาล) เป็นผู้รับเงินไว้แทนผู้เยาว์ครับ

2. ข้อระวังสำคัญ! ผู้ปกครองจะนำเงินไปใช้ได้ตามใจชอบไหม?

แม้ผู้ปกครองจะเป็นคนรับเงินแทน แต่กฎหมายกำหนดหน้าที่ในการดูแลทรัพย์สินของผู้เยาว์ไว้อย่างเข้มงวด:

• การใช้เพื่อประโยชน์ของผู้เยาว์: เงินส่วนนี้ต้องถูกนำไปใช้เพื่อการดำรงชีพ การศึกษา หรือการรักษาพยาบาลของผู้เยาว์เท่านั้น

• การนำไปลงทุน/ขาย/จำนอง: หากผู้ปกครองต้องการนำเงินหรือทรัพย์สินที่ได้จากเงินประกันของลูกไปซื้ออสังหาริมทรัพย์ ขาย หรือจำนอง จะต้องได้รับอนุญาตจากศาลก่อนเสมอ เพื่อป้องกันการละเมิดสิทธิของเด็ก

3. ถ้าอยากวางแผนให้รัดกุมยิ่งขึ้น ควรทำอย่างไร?

หากกังวลว่าบิดา/มารดา หรือผู้ปกครองอาจนำเงินไปใช้ผิดวัตถุประสงค์ หรืออยากให้ลูกได้ใช้เงินนี้จริง ๆ ตอนโต สามารถวางแผนเพิ่มเติมได้ดังนี้:

1. ทำพินัยกรรมแต่งตั้ง "ผู้ปกครองทรัพย์สิน" แยกต่างหาก: ระบุชัดเจนในพินัยกรรมว่า ให้ใครเป็นผู้ดูแลเงินประกันก้อนนี้เพื่อผู้เยาว์จนกว่าจะบรรลุนิติภาวะ

2. ใช้เครื่องมือการเงินอื่นๆ ร่วมด้วย: เช่น การทำประกันชีวิตแบบให้ผลประโยชน์ทยอยจ่ายเป็นทุนการศึกษา หรือวางแผนมอบหมายให้กองทุน/พินัยกรรมการเงินเป็นผู้จัดการ

FutureCareสรุปสั้นๆ ให้จำง่าย "ใส่ชื่อลูกที่เป็นผู้เยาว์เป็นผู้รับประโยชน์ได้ไม่มีปัญหา! หากเกิดเหตุขึ้น ผู้ปกครองตามกฎหมายจะเป็นคนรับเงินแทนเพื่อนำมาใช้ดูแลและส่งเสียเด็ก และเงินส่วนนี้จะตกเป็นของลูกอย่างสมบูรณ์เมื่อบรรลุนิติภาวะครับ"

วางแผนส่งต่อความรักและความมั่นคงให้ลูกตั้งแต่วันนี้ เพื่อให้เขาเติบโตอย่างมั่นใจในทุกช่วงชีวิตนะครับ